Gebiedsvisie Duin-Weide corridor Mient Groen

AANLEIDING

Voor MooiNL is samen met Wing een update gemaakt voor de handreiking 'Overgangsgebieden in transitie', in de vorm van een praktijkwerkboek voor overgangsgebieden. Dit praktijkwerkboek bevat een concrete ontwerpaanpak om te komen tot een gebiedsperspectief en is tot stand gekomen door het testen van de bestaande handreiking in drie 'proefgebieden' in Nederland. Het landschap tussen Katwijk en Wassenaar is één van de plekken waar de ontwerpaanpak is getest. In werkateliers met betrokken overheden en partijen zijn de kwaliteiten, opgaven en mogelijke toekomst van het gebied besproken en uitgewerkt. Na afloop van de MooiNL-ateliers zijn de resultaten samen met de gebiedspartijen verder doorontwikkeld. Het resultaat is een visie in de vorm van een poster waarin het toekomstbeeld voor dit gebied wordt toegelicht.

STRATEGIE

De ‘Duin-Weide corridor Mient Groen’ is een integraal toekomstperspectief voor de overgang van duin naar polder én van stad naar land. Zo ontstaat er een toekomstbestendig kwaliteitslandschap waarin natuur, landbouw en recreatie elkaar aanvullen en versterken.

Allereerst is er een visie op het natuurlijk landschap ontwikkeld, waarbij de ecologische corridor met zowel natte als droge natuur tussen duin en polder centraal staat. Op kleinere schaal zijn natuurvriendelijke oevers aangewezen, zones om te vernatten en extensiveren, en plekken voor bosaanplant en groenblauwe dooradering.

Om de grote recreatiedruk op de aangrenzende duinen te verminderen, worden er in het gebied nieuwe kleinschalige recreatieve voorzieningen toegevoegd, routenetwerken versterkt en stad-landverbindingen ontwikkeld. Daarmee wordt het een beleefbaar landschap. Een goede zonering speelt daarin een belangrijke rol. Daarnaast wordt ingezet op het zichtbaar maken van waardevol cultureel en militair erfgoed dat het gebied [KB1] kenmerkt, door dit beter te ontsluiten dan wel een nieuwe bestemming of betekenis te geven.

De visie biedt ook een perspectief aan de agrariërs in het gebied, waarin een toekomstbestendige relatie tussen landbouw en natuur centraal staat en waarmee het ook een werkend landschap blijft. Daarnaast biedt het mogelijk maken van kleinschalige recreatieve bestemmingen kansen voor lokale (agrarische) ondernemers.

Aan de basis staat een robuuster toekomstbestendig watersysteem, waarbij het schone kwelwater uit de duinen zoveel mogelijk wordt vastgehouden in het gebied. Daarmee wordt het oppervlaktewater schoner en kan de instroom van gebiedsvreemd water worden beperkt. Waar mogelijk wordt daarom het peil opgezet. Daarnaast wordt in de ecologische verbindingszone ruimte gemaakt voor waterberging en moeraszones.

Overgangen

Onderstaande dwarsdoorsnedes laten zien dat een integrale benadering van de Duin-Weide corridor Mient Groen essentieel is. Elk deelgebied kent een eigen balans tussen natuur, landbouw en recreatie. Juist op de overgangen tussen deze gebieden is zorgvuldige afstemming nodig: keuzes in het ene deelgebied hebben directe invloed op de mogelijkheden en ontwikkeling in aangrenzende zones, en andersom.

Landschapsvisie

De ‘Duin-Weide corridor Mient Groen’ bestaat uit verschillende deelgebieden die samen één plangebied vormen. Dat zijn: (de uitlopers van) het duin, de binnenduinrand, het open polderlandschap en het parklandschap als bufferzone. Elk deelgebied vraagt om een eigen aanpak, wat resulteert in een eigen perspectief binnen de landschapsvisie.

Aan de randen van het stedelijk gebied bevindt zich een parkachtige zone met fiets- en wandelpaden, mogelijkheden om ‘ommetjes’ te maken, kleinschalige recreatieve bestemmingen, nieuw bos en luwere zones. Dit groene raamwerk verzacht de overgang van duin en binnenduinrand naar open weidelandschap en van stad naar landschap.

Op grote schaal verbindt het gebied de duinen met het grootschalige polderlandschap. Centraal hierin is het open extensieve weidelandschap dat een aantrekkelijke aaneengesloten zone vormt van west naar oost. Met in de binnenduinrand een reeks ‘kamers’ omringd door bos, en van west naar oost een lange open as, met agrarisch natuurbeheer, weidevogels, en open zicht.

Op kleine schaal zorgt een fijnmazig netwerk van watergangen, bomenlanen en groenstroken voor het aan elkaar rijgen van deelgebieden voor mens en natuur. De groenblauwe dooradering heeft een belangrijke verbindende functie, het voegt ontbrekende schakels toe aan het ecologische netwerk en versterkt de doorwaadbaarheid van het gebied.